Voorste Kruisband Blessure

Je voorste kruisband scheuren is, zeker als sporter, één van je grootste nachtmerries. Afhankelijk van welke sport je beoefent, kan het zijn dat je geopereerd moet worden, om weer op je oude sportniveau te komen. Als sporter komen er heel wat vragen voorbij over het herstel van een voorste kruisbandblessure. In dit artikel geven we inzicht over deze blessure. Bij SMC Amersfoort hebben we een grote passie om sporters te begeleiden tijdens dit traject. Wij hebben veel ervaring op het gebied van kruisbandrevalidatie en weten wat wel en niet kan. Zo hopen we jou het vertrouwen in je knie weer terug te geven. Elk revalidatietraject is anders, maar voorop staat dat we aansluiten bij jouw hulpvraag.

Wat is een voorste kruisband en wat is de functie?

Binnen in je kniegewricht liggen twee banden, de voorste en de achterste kruisband. Je kruisbanden zijn sterke structuren die de voorwaartse en achterwaartse beweging van je onderbeen remmen ten opzichte van je bovenbeen. Daarnaast voorkomen je kruisbanden draaibewegingen tussen je onder- en bovenbeen. De voorste en achterste kruisband zorgen samen ervoor dat de as van bewegen altijd in het midden van de knie is. Je kruisbanden bevatten veel mechanoreceptoren. Deze mechanoreceptoren sturen informatie naar je hersenen over de stand en bewegingen van je knie. Zo spelen ze een belangrijke rol bij het stabiliseren van je knie.

Voorste kruisband

Het ontstaansmoment: contact of geen contact

Een voorste kruisband blessure komt het meeste voor bij jonge sporters tussen de 15 en 40 jaar die aan voetbal, rugby, basketbal, handbal of skiën doen.1 Een voorste kruisband blessure ontstaat in 70% van de gevallen zonder contact met een tegenstander. 2 Het is vaak het gevolg van een verandering van richting of bij het landen na een sprong. Er zijn drie bewegingen hoe je de kruisband kan scheuren.

  1. Het naar binnen draaien van het onderbeen t.o.v. het bovenbeen (endorotatie trauma)
  2. Knie zakt naar binnen (valgus exorotatie trauma)
  3. Overstrekking van je knie (hyperextensie trauma)

Hyperextensie trauma

Hoe voelt een voorste kruisband blessure?

Het scheuren van de voorste kruisband gebeurt in 17-50 milliseconden.3 Vaak voel je een knap of knak en je knie wordt bijna altijd dik. Soms is de knie meteen dik, soms pas na een nacht slapen. De pijn is gelukkig vaak van korte duur en na een paar minuten kan je weer op je been staan. In de voorste kruisband zitten geen pijnreceptoren, waardoor de voorste kruisband zelf geen pijn kan doen. Echter voelt je knie na een trauma vaak instabiel en wanneer je gaat lopen zak je er vaak weer doorheen. Het kniegewricht kan wel heel pijnlijk zijn doordat er flinke rotatiekrachten op een knie komen, wanneer je de voorste kruisband scheurt.

Soms is je kruisband niet volledig afscheurt. Dan heb je de voorste kruisband ingescheurd. Ook dit leidt vaak tot een instabiele knie. Echter verschilt de mate van instabiliteit per persoon en is het ook afhankelijk van welke sport je beoefent. Er zijn er genoeg sporters die zonder kruisband prima kunnen functioneren. Dit is afhankelijk van welke sport je beoefent, je spierkracht en je leeftijd. Doe je aan een sport waarin je veel moet wenden en keren, dan zien we in de praktijk dat er vaak voor een operatie wordt gekozen om de voorste kruisband te reconstrueren. Dat heet een voorste kruisband reconstructie. Samen met de zorgverleners (orthopeed, fysiotherapeut) neem je een besluit over wat de beste keuze is voor jouw situatie, afgestemd op je sportwensen en andere factoren (denk aan: gezinssituatie, leeftijd, tijd, et cetera).

Wat is de behandeling na een voorste kruisband blessure?

Na een voorste kruisband scheur is een reconstructie van de voorste kruisband (VKB-reconstructie) een veel voorkomende behandeling. Ook kan je ervoor kiezen om je niet te laten opereren. Dat noemen we een conservatief beleid, waar je veel moet trainen om de spierkracht en stabiliteit te verbeteren. De keuze die je maakt is afhankelijk van het advies van de fysiotherapeut en/of orthopeed, de mate van instabiliteit en de sportwens die je hebt of het werk wat je doet. Het is niet zo dat je altijd beter af bent met een reconstructie ten opzichte van een conservatief beleid.

Uit onderzoek blijkt er geen verschil is in mate van slijtage op latere leeftijd wanneer je de voorste kruisband laat reconstrueren of niet. Een reconstructie moet dus vooral zinnig zijn om weer te kunnen sporten of zodat je in het dagelijkse leven weer goed kan functioneren.

Wordt de keuze gemaakt om te opereren? Bij Sport Medisch Centrum Amersfoort adviseren we om 6-8 weken voor de operatie te starten met kracht- en stabiliteitstraining. Uit onderzoek blijkt dat zo fit mogelijk een operatie ingaan, veel voordelen heeft na de operatie. Je herstelt sneller na de operatie en zo kan je gelijk een goede start maken. Dus hoe sterker je de operatie in gaat, des te sterker je er weer uit komt.

Hoe voelt een voorste kruisband blessure?

Het scheuren van de voorste kruisband gebeurt in 17-50 milliseconden.3 Vaak voel je een knap of knak en je knie wordt bijna altijd dik. Soms is de knie meteen dik, soms pas na een nacht slapen. De pijn is gelukkig vaak van korte duur en na een paar minuten kan je weer op je been staan. In de voorste kruisband zitten geen pijnreceptoren, waardoor de voorste kruisband zelf geen pijn kan doen. Echter voelt je knie na een trauma vaak instabiel en wanneer je gaat lopen zak je er vaak weer doorheen. Het kniegewricht kan wel heel pijnlijk zijn doordat er flinke rotatiekrachten op een knie komen, wanneer je de voorste kruisband scheurt.

Soms is je kruisband niet volledig afscheurt. Dan heb je de voorste kruisband ingescheurd. Ook dit leidt vaak tot een instabiele knie. Echter verschilt de mate van instabiliteit per persoon en is het ook afhankelijk van welke sport je beoefent. Er zijn er genoeg sporters die zonder kruisband prima kunnen functioneren. Dit is afhankelijk van welke sport je beoefent, je spierkracht en je leeftijd. Doe je aan een sport waarin je veel moet wenden en keren, dan zien we in de praktijk dat er vaak voor een operatie wordt gekozen om de voorste kruisband te reconstrueren. Dat heet een voorste kruisband reconstructie. Samen met de zorgverleners (orthopeed, fysiotherapeut) neem je een besluit over wat de beste keuze is voor jouw situatie, afgestemd op je sportwensen en andere factoren (denk aan: gezinssituatie, leeftijd, tijd, et cetera).

Wat is de behandeling na een voorste kruisband blessure?

Na een voorste kruisband scheur is een reconstructie van de voorste kruisband (VKB-reconstructie) een veel voorkomende behandeling. Ook kan je ervoor kiezen om je niet te laten opereren. Dat noemen we een conservatief beleid, waar je veel moet trainen om de spierkracht en stabiliteit te verbeteren. De keuze die je maakt is afhankelijk van het advies van de fysiotherapeut en/of orthopeed, de mate van instabiliteit en de sportwens die je hebt of het werk wat je doet. Het is niet zo dat je altijd beter af bent met een reconstructie ten opzichte van een conservatief beleid.

Uit onderzoek blijkt er geen verschil is in mate van slijtage op latere leeftijd wanneer je de voorste kruisband laat reconstrueren of niet. Een reconstructie moet dus vooral zinnig zijn om weer te kunnen sporten of zodat je in het dagelijkse leven weer goed kan functioneren.

Wordt de keuze gemaakt om te opereren? Bij Sport Medisch Centrum Amersfoort adviseren we om 6-8 weken voor de operatie te starten met kracht- en stabiliteitstraining. Uit onderzoek blijkt dat zo fit mogelijk een operatie ingaan, veel voordelen heeft na de operatie. Je herstelt sneller na de operatie en zo kan je gelijk een goede start maken. Dus hoe sterker je de operatie in gaat, des te sterker je er weer uit komt.

Hoe ziet het herstel er uit na een voorste kruisband operatie?

In totaal duren de meeste revalidaties na een VKB-reconstructie 9-12 maanden. Bij Sport Medisch Centrum Amersfoort krijg je tijdens de voorste kruisbandrevalidatie begeleiding op het gebied van voeding en beweging door de diëtist en de (sport)fysiotherapeut.

Na de operatie

Fase 1: 0-6 weken

  • Pijn en doofheid. Na de operatie kan de knie gezwollen, pijnlijk, stijf en doof aanvoelen.
  • De eerste 6 weken loop je met twee krukken.
  • Naast een aanpassing in je calorieën inname moet er ook gelet worden op de inname van eiwitten. Eiwitten zijn van belang voor het herstel en behoudt van je spiermassa
  • Rust. In de eerste weken moet je knie voldoende rust krijgen.
  • Naast rust moet je in de eerste weken na de operatie ook zeker aan de slag. De (sport)fysiotherapeut zal oefeningen met je doornemen.
  • Lang staan. Lang staan is een flinke belasting voor je knie en is in de eerste 8 weken zeker niet wenselijk. Wij adviseren om maximaal 10 minuten te staan zolang je met krukken loopt.

Fase 2: 6-12 weken

  • Autorijden en fietsen. Zolang je met krukken loopt, mag je geen auto rijden. Dit om verzekeringsgeschillen te voorkomen. Buiten fietsen mag weer na 10 weken.
  • Werken. Bij een licht beroep (zittend) kan je na 6 á 8 weken weer werken en bij een zwaar beroep (lopend/staand/in de bouw) is dat na 10 á 12 weken
  • Ook al kom je meer in beweging, je energieverbruik blijft laag. Daarom is het belangrijk dat je niet te snel meer gaat eten. Zorg voor een goede verspreiding van eiwitten over de dag. Belangrijk is dat bij elk eetmoment een eiwitbron zit. Daarnaast houden wij je koolhydraatinname wat lager dan wat je gewend bent.

Fase 3: > 12 weken Voetbal Amersfoort

  • Hardlopen en sport specifiek. Met hardlopen mag je starten na 12 weken. Na 16-20 weken wordt er een start gemaakt met sprongoefeningen en zal de training steeds sport specifieker worden.
  • Voeding. Je trainingen worden intensiever en daardoor zal ook je energiebehoefte toenemen. Je voeding passen aan door de koolhydraatinname wat te verhogen. Voor je spierherstel na een training blijft ook je eiwitinname weer van groot belang.

Fase 4: Return to Sport: > 26 weken

Sport. Non-contact sporten, zoals tennis, mogen meestal na 6-9 maanden weer worden uitgevoerd. Contact sporten, zoals voetbal en hockey, mag je meestal na 9-12 maanden gaan beoefenen.

“Sport Beter”


  1. Moses, B., Orchard, J., & Orchard, J. (2012). Systematic review: annual incidence of ACL injury and surgery in various populations. Research in Sports Medicine20(3-4), 157-179
  2. Elliott, C., Green, F., Hang, K., Jolliffe, B., & McEvoy, M. P. (2018). Systematic Review of the Addition of Hip Strengthening Exercises for Adults with Patellofemoral Pain Syndrome. Internet Journal of Allied Health Sciences and Practice16(4), 10.
  3. Krosshaug, T., Nakamae, A., Boden, B. P., Engebretsen, L., Smith, G., Slauterbeck, J. R., … & Bahr, R. (2007). Mechanisms of anterior cruciate ligament injury in basketball: video analysis of 39 cases. The American journal of sports medicine35(3), 359-367.

Hoe ziet het herstel er uit na een voorste kruisband operatie?

In totaal duren de meeste revalidaties na een VKB-reconstructie 9-12 maanden. Bij Sport Medisch Centrum Amersfoort krijg je tijdens de voorste kruisbandrevalidatie begeleiding op het gebied van voeding en beweging door de diëtist en de (sport)fysiotherapeut.

Na de operatie

Fase 1: 0-6 weken

  • Pijn en doofheid. Na de operatie kan de knie gezwollen, pijnlijk, stijf en doof aanvoelen.
  • De eerste 6 weken loop je met twee krukken.
  • Naast een aanpassing in je calorieën inname moet er ook gelet worden op de inname van eiwitten. Eiwitten zijn van belang voor het herstel en behoudt van je spiermassa
  • Rust. In de eerste weken moet je knie voldoende rust krijgen.
  • Naast rust moet je in de eerste weken na de operatie ook zeker aan de slag. De (sport)fysiotherapeut zal oefeningen met je doornemen.
  • Lang staan. Lang staan is een flinke belasting voor je knie en is in de eerste 8 weken zeker niet wenselijk. Wij adviseren om maximaal 10 minuten te staan zolang je met krukken loopt.

Fase 2: 6-12 weken

  • Autorijden en fietsen. Zolang je met krukken loopt, mag je geen auto rijden. Dit om verzekeringsgeschillen te voorkomen. Buiten fietsen mag weer na 10 weken.
  • Werken. Bij een licht beroep (zittend) kan je na 6 á 8 weken weer werken en bij een zwaar beroep (lopend/staand/in de bouw) is dat na 10 á 12 weken
  • Ook al kom je meer in beweging, je energieverbruik blijft laag. Daarom is het belangrijk dat je niet te snel meer gaat eten. Zorg voor een goede verspreiding van eiwitten over de dag. Belangrijk is dat bij elk eetmoment een eiwitbron zit. Daarnaast houden wij je koolhydraatinname wat lager dan wat je gewend bent.

Voetbal Amersfoort

Fase 3: > 12 weken

  • Hardlopen en sport specifiek. Met hardlopen mag je starten na 12 weken. Na 16-20 weken wordt er een start gemaakt met sprongoefeningen en zal de training steeds sport specifieker worden.
  • Voeding. Je trainingen worden intensiever en daardoor zal ook je energiebehoefte toenemen. Je voeding passen aan door de koolhydraatinname wat te verhogen. Voor je spierherstel na een training blijft ook je eiwitinname weer van groot belang.

Fase 4: Return to Sport: > 26 weken

Sport. Non-contact sporten, zoals tennis, mogen meestal na 6-9 maanden weer worden uitgevoerd. Contact sporten, zoals voetbal en hockey, mag je meestal na 9-12 maanden gaan beoefenen.

“Sport Beter”


  1. Moses, B., Orchard, J., & Orchard, J. (2012). Systematic review: annual incidence of ACL injury and surgery in various populations. Research in Sports Medicine20(3-4), 157-179
  2. Elliott, C., Green, F., Hang, K., Jolliffe, B., & McEvoy, M. P. (2018). Systematic Review of the Addition of Hip Strengthening Exercises for Adults with Patellofemoral Pain Syndrome. Internet Journal of Allied Health Sciences and Practice16(4), 10.
  3. Krosshaug, T., Nakamae, A., Boden, B. P., Engebretsen, L., Smith, G., Slauterbeck, J. R., … & Bahr, R. (2007). Mechanisms of anterior cruciate ligament injury in basketball: video analysis of 39 cases. The American journal of sports medicine35(3), 359-367.

Wil je meer weten over de verschillende knieblessures? Lees dan …